Đồng hồ nhiệt độ, độ ẩm mini: đọc chỉ số, độ ẩm phòng bao nhiêu là vừa, mùa nồm và khi cất máy ảnh
Đồng hồ nhiệt độ, độ ẩm mini: các loại, cách đặt và đọc chỉ số, độ ẩm trong phòng bao nhiêu là vừa, mùa nồm và điểm sương, kiểm tra bằng muối ăn, theo dõi khi cất máy ảnh.
Mùa nồm ở miền Bắc, mùa mưa ở miền Nam làm tường đổ mồ hôi, quần áo lâu khô, ống kính máy ảnh lên mốc, linh kiện điện tử bị gỉ chân. Đồng hồ nhiệt độ, độ ẩm mini chạy pin cúc áo là cách rẻ nhất để biết trong phòng, trong tủ hay trong vali đang ẩm đến mức nào. Bài này giải thích các loại đồng hồ mini, cách đặt và đọc chỉ số cho đúng, độ ẩm bao nhiêu là vừa cho người và cho thiết bị, hiện tượng nồm, cách tự kiểm tra độ chính xác bằng muối ăn và cách theo dõi độ ẩm khi cất máy ảnh, thiết bị.
1. Các loại đồng hồ nhiệt độ, độ ẩm mini

- Đồng hồ đo nhiệt độ có dây đầu dò: đầu dò chống nước ở cuối sợi dây khoảng 1 m, đặt vào tủ lạnh, bể cá, tủ điện trong khi mặt đồng hồ gắn bên ngoài để đọc. Cảm biến loại NTC, khoảng đo −30 °C đến +70 °C, hiển thị 0,1 °C. Sản phẩm này có cả phân loại đo nhiệt độ và độ ẩm, có dây hoặc không dây.
- Đồng hồ đo nhiệt độ và độ ẩm: màn hình hai số, số lớn là độ ẩm (%), số nhỏ là nhiệt độ. Theo mô tả sản phẩm: nhiệt độ −50 °C đến +70 °C sai số ±1 °C, độ ẩm 10–99 % sai số ±5 %, khoảng 10 giây cập nhật một lần. Thân máy không chống nước.
Cả hai cùng cỡ 48 × 28 × 15 mm, chạy một viên pin cúc áo 1,5 V loại LR44 (AG13), dòng tiêu thụ vài µA nên pin dùng được lâu. Muốn gắn lên mặt tủ, mặt hộp thì khoét lỗ chữ nhật 46 × 27 mm và ấn đồng hồ vào.
2. Đặt và đọc chỉ số cho đúng
- Chỗ đặt: giữa phòng, ngang tầm người ngồi; tránh nắng chiếu, gần cửa sổ, cửa gió máy lạnh, bếp, phòng tắm. Đặt sát tường ngoài vào mùa nồm sẽ đọc độ ẩm cao hơn giữa phòng.
- Chờ ổn định: mang đồng hồ từ chỗ này sang chỗ khác thì chờ 15–30 phút mới đọc, nhất là khi chênh lệch nhiệt độ lớn.
- Độ ẩm là độ ẩm tương đối (%RH): cho biết không khí đang chứa hơi nước bằng bao nhiêu phần trăm so với mức tối đa ở nhiệt độ đó. Cùng một lượng hơi nước, chỗ lạnh hơn sẽ có %RH cao hơn. Vì vậy phòng bật máy lạnh, góc phòng lạnh thường đọc ẩm hơn.
- Sai số: ±5 %RH nghĩa là hai đồng hồ đặt cạnh nhau lệch nhau 5–10 % vẫn là bình thường. Muốn biết đồng hồ của mình lệch bao nhiêu, kiểm tra bằng muối ăn ở mục 5.
- Số mờ, nhảy lung tung hoặc tắt hẳn: thay pin LR44.
3. Độ ẩm bao nhiêu là vừa

- Phòng ở, phòng làm việc: khoảng 40–60 % là dễ chịu. Dưới 30 % dễ khô da, khô họng, tĩnh điện; trên 70 % kéo dài nhiều ngày là điều kiện thuận lợi cho nấm mốc, mạt bụi.
- Tủ, vali cất máy ảnh, ống kính: thường được khuyên giữ khoảng 35–50 %. Thấp quá lâu ngày có thể làm khô gioăng cao su, cao quá thì nấm mốc mọc trong ống kính.
- Linh kiện, mạch điện tử: giữ dưới khoảng 60 % để chân linh kiện, mạch in không bị oxi hóa.
Các mức trên là mức gợi ý thường dùng, không phải tiêu chuẩn bắt buộc.
4. Mùa nồm và điểm sương

Điểm sương là nhiệt độ mà khi không khí lạnh xuống tới đó thì hơi nước bắt đầu đọng thành giọt. Mùa nồm xảy ra khi không khí ấm, rất ẩm tràn về trong lúc tường, nền gạch còn lạnh sau đợt rét: bề mặt lạnh hơn điểm sương nên ướt sũng. Ví dụ không khí 22 °C, độ ẩm 90 % có điểm sương khoảng 20,5 °C; nền gạch còn 18 °C là đọng nước.
- Đóng cửa khi độ ẩm ngoài trời cao, chỉ mở khi trời hanh; dùng máy hút ẩm hoặc chế độ Dry của điều hòa.
- Theo dõi đồng hồ: độ ẩm trong phòng xuống dưới khoảng 70 % là tường, sàn khô dần.
- Mang máy ảnh, thiết bị từ phòng máy lạnh ra chỗ nóng ẩm thì để trong túi kín hoặc vali đóng nắp vài chục phút cho ấm dần, tránh đọng sương trên ống kính, mạch điện.
5. Kiểm tra độ chính xác bằng muối ăn

Đây là cách kiểm tra quen thuộc, không cần dụng cụ đặc biệt. Trộn muối ăn với rất ít nước cho ẩm như cát ướt, cho vào một chén nhỏ, đặt chén và đồng hồ vào hộp nhựa hoặc túi zip đóng kín, để ở chỗ nhiệt độ ổn định 8–12 giờ. Không khí trong hộp sẽ đạt khoảng 75 %. Đồng hồ hiện 70–80 % là còn trong sai số ±5 %; lệch hơn thì ghi nhớ mức lệch, ví dụ hiện 70 % thì khi dùng cộng thêm 5 %.
6. Theo dõi độ ẩm khi cất máy ảnh, thiết bị

Vali có gioăng giữ được độ ẩm bên trong ổn định hơn túi, balo. Khoét một hốc nhỏ trong xốp cho đồng hồ nhiệt ẩm và một hốc cho các gói hút ẩm silica gel. Mỗi lần mở vali nhìn đồng hồ: độ ẩm lên trên khoảng 50 % là lúc phơi hoặc sấy lại gói hút ẩm. Cách chọn vali và xếp xốp cho máy ảnh có trong bài vali đựng máy ảnh, ống kính chống sốc; vali kín nước tìm hiểu thêm ở bài chuẩn IP67 là gì. Các mẫu vali xem ở mục vali chuyên dụng.
7. Dùng đồng hồ có dây đầu dò
- Tủ lạnh, tủ đông: đặt đầu dò ở ngăn giữa, mặt đồng hồ gắn ngoài cửa. Ngăn mát thường giữ khoảng 0–5 °C, ngăn đông khoảng −18 °C.
- Bể cá: chỉ đầu dò được ngâm nước, thân đồng hồ để khô ráo.
- Tủ điện, hộp thiết bị: đặt đầu dò gần chỗ nóng nhất (bộ nguồn, biến tần) để biết có cần quạt thông gió hay không.
Muốn ghi lại số đo theo giờ, xem trên điện thoại hoặc báo động khi quá ngưỡng thì cần một mạch như ESP32 đọc cảm biến. Nguyên lý các loại cảm biến có trong bài cảm biến độ ẩm: cấu tạo, nguyên lý và cảm biến nhiệt độ: cặp nhiệt điện, RTD, NTC.
8. Xem thêm
- Sản phẩm: đồng hồ đo nhiệt độ, độ ẩm có dây đầu dò, đồng hồ đo nhiệt độ và độ ẩm mini.
- Vali đựng máy ảnh, ống kính chống sốc: chọn cỡ và cách xếp xốp.
Cần tư vấn chọn đồng hồ hoặc vali chống ẩm cho thiết bị, liên hệ PYWORLD qua số 0915703319.
Xem thêm